headerbanner

Water bij Dijkhuisjes ten noorden van ZonnemaireWater bij Dijkhuisjes ten noorden van ZonnemaireZicht op zomers zinderend ZonnemaireZicht op zomers zinderend ZonnemaireZonnemaire ligt wat verstopt in de noordelijke uitham van Duiveland, op enige afstand van de Brouwersdam en de Grevelingendam. Zodoende ligt het rustig mooi te wezen op afstand van het massatoerisme dat zich elders op Schouwen-Duiveland manifesteert. De troeven van Zonnemaire zijn landelijke en dorpse schoonheid.

Die landelijke rust kun je proeven vooral proeven ten noorden van het dorp. Je kunt hier fantastisch fietsen enZeedijk ZonnemaireZeedijk Zonnemaire genieten van het landschap. Omdat dit het meest afgelegen stuk is van het voormalige eiland Schouwen-Duiveland kan het er zelfs op een warme zomerse dag weldadig stil zijn. Bijvoorbeeld aan de Kijkuitsedijk en Zeedijk tussen Brouwershaven en de voormalige stad Bommenede. Die liggen beide op het grondgebied van de voormalige gemeente Zonnemaire. Op de dijken staande kijk je uit over de Grevelingen en heb je uitzicht op Flakkee en Tholen. Vanaf de weg kijk je richting Zonnemaire. Ook het fietspad dat begint ten oosten van de jachthaven van Brouwershaven is een aanrader in dit verband.

Nobelprijswinnaar

Het huidige dorp, even ten zuiden van de voormalige stad Bommenede gelegen, ontstond aan het begin van de 15e eeuw. Pieter Zeeman zette Zonnemaire in 1902 op de kaart toen hij de Nobelprijs voor de Natuurkunde verwierf. Klik hier voor verhaal over Pieter

Buste Pieter ZeemanBuste Pieter ZeemanDominee Zeeman

Pieter was de zoon van dominee Catharinus Forandinus Zeeman (1828-1906). Na zijn studie theologie in Leiden werd laatstgenoemde in 1854 predikant  in Welsum (Ov). Van 1862 tot 1904 diende Catharinus Zeeman de Nederlandse Hervormde gemeente van Zonnemaire . Het gezin woonde in de nog bestaande woning met een hele mooie, in gele baksteen opgetrokken trapgevel aan de Professor Zeemanstraat 15.
Het rond 1640 gebouwde pand diende van 1943 tot 1961 als raadhuis. Links naast de woning staat een buste van Pieter Zeeman. 
Vader dominee Zeeman kon waarachtig geen luiheid worden verweten. Naast de zorg voor zijn gemeente zag hij kans om een meer dan 500 pagina’s dik boek te schrijven dat heden ten dage nog altijd wordt verkocht. Het gaat om het werk ‘Nederlandsche spreekwoorden, spreekwijzen, benamingen en volksuitdrukkingen, aan den Bijbel ontleend’. Dit in 1877 uitgegeven boek is nog altijd zeer leesbaar. Klik hier voor hele werk

Geboortehuis Pieter ZeemanGeboortehuis Pieter ZeemanNieuwe kerk

De kloeke kerk van ZonnemaireDe kloeke kerk van ZonnemaireVroeger sprak men in rooms-katholieke kringen van een ‘bouwpastoor’, wanneer een geestelijke de drijvende kracht was achter een nieuwe kerk. Zeeman kan ‘bouwdominee’. worden genoemd. In de 19e eeuw raakte de 15e eeuwse kerk in verval. De keuze was toen: herstellen of nieuwbouw. Een minderheid in de kerkenraad koos voor het eerste. Uit onderzoek van archivaris Huib Uil blijkt dat dominee Zeeman alles in het werk stelde om zijn keus door te drijven: nieuwbouw. En zo gebeurde het dat in 1868 plaats de huidige neoclassicistische kerk werd geooend.

Flaes-orgel in ZonnemairteFlaes-orgel in Zonnemairte

Interieur

In het kerkgebouw staan banken die afkomstig zijn uit de Grote of Sint Laurens Kerk in Rotterdam. Opvallend is het negentiende eeuwse Flaes-orgel dat na een ingrijpende restauratie op 8 november 2009 tijdens de Dankdagdienst weer officieel in gebruik is genomen. Klik hier voor website van de Hervormde gemeente

Hoek Breedveld en OpritHoek Breedveld en OpritBebouwing

Tuitgevels Pieter ZeemanstraatTuitgevels Pieter ZeemanstraatDe oude kern van het dorp bestaat behalve uit het oude dorpshart van Zonnemaire uit de bebouwing aan de Zuidstraat, de Oprit, de Tuinweg, de Dijk van Bommenede, Breedveld en de Professor Zeemanstraat. Hier staan veel mooie woningen die het dorpshart een prettige uitstraling geven. Heel mooi is de noordelijke wand van Breedveld. Het hoekhuis op nummer 2 heeft een 18e eeuwse voorgevel. Het achterhuis dateert uit 1673. Het pand op nummer 4 is gebouwd in 1786. Aan de overkant staat op nummer 3 het Boerderij Zuidweg 11Boerderij Zuidweg 11sfeervolle pand van restaurant D’ Ouwe Smisse. In de Professor Zeemanstraat staan naast het al ge-
noemde geboortehuis van de beroemdste inwoner twee woningen met tuitgevels (nr. 23 en nr. 25) die oorspronkelijk dateren uit de 18e eeuw. Het 19e eeuwse woonhuis aan de Oostweg 4 is versierd met de wapens van Zeeland en Zonnemaire. Op nummer 1 staat een fraaie door een grote tuin omgeven gepleisterde villa. Noemenswaard is ook zijn de boerderij op Zuidweg nummer 11, die dateert uit 1843. Aan Dijk van Bommenede 26 staat het uit 1897 stammende Gereformeerde kerkje, dat in 1972 is onttrokkenaan de eredienst. Het kreeg daarna de bestemming duikschool en vervolgens woondoeleinden.

Interieurwinkel ZonnemaireInterieurwinkel ZonnemaireLevensmiddelenwinkels zul je op Zonnemaire tevergeefs zoeken. Wel is aan de Zuidweg 20a is de ook buiten de regio bekende interieurzaak Paauwe gevestigd.

De KorenbloemDe KorenbloemMolen

Ten noorden van de dorpskom staat aan Molendreef 5 De Korenbloem. Deze in een open landschap staande stellingmolen is gebouwd in 1872. Hij staat op de plek waar op 18 oktober 1870 een zeskante houten grondzeiler afbrandde. Nadat molenaar David Rijstenbil in 1961 zijn bedrijf beëindigde raakte het windgemaal in verval. Dat proces werd gelukkig gekeerd door een ingrijpende restauratie. Rijstenbil maakte daarvan de voltooiing nog mee. Hij lichtte op 25 april 1992 op 90-jarige leeftijd de vang van De Korenbloem, waarna de wieken voor het eerst sinds tientallen jaren weer in beweging kwamen. Het monument is te bezoeken wanneer de vrijwillige molenaar de wieken laat rondgaan.

DijkhuisjesDijkhuisjesDijkhuisjes

Dit gehucht aan de Rietdijk bestaat uit zeven voormalige arbeiderswoningen. Die staan alle op of langs de dijk, zoals de naam al doet vermoeden. Een bewoner verklaarde in 2017 tegenover de Provinciale Zeeuwse Courant dat Dijkhuisjes één van de donkerste plekjes is van Schouwen-Duiveland. Dat komt door het ontbreken van straatverlichting en de afgelegen ligging van het gehucht.

Haven van BommenedeHaven van BommenedeBommenede

Zilveren avondmaalsbekers BommenedeZilveren avondmaalsbekers BommenedeTen noorden van wat nu de Werkhaven Bommenede is lag de plaats van die naam. Klik hier voor geschiedenis dorp. Bommenede is diverse malen door het water verzwolgen. Na dijkdoorbraken in 1682 werd besloten het op te geven. De laatste inwoners vertrokken in 1684. Velen vestigden zich in Zonnemaire op en rond wat nu de Dijk van Bommenede heet. Die buurt werd Nieuw Bommenede genoemd. De resten van het dorp waren nog lang zichtbaar, maar verdwenen tenslotte geheel. Het kerkbestuur van Bommenede heeft bezittingen in veiligheid gesteld, waaronder de avondmaalsbekers. In de 20e eeuw bleek dat ze in het bezit waren van het museum Walker Art Gallery in Liverpool. Tegenwoordig zijn de bekers te bewonderen in het Stadhuismuseum in Zierikzee dat ze in bruikleen kreeg. Van Bommenede rest nu alleen de haven, die is ingericht voor de pleziervaart. Het is bovendien een geliefde duiklocatie.

Zonnemaire met rechtsboven de haven van Bommenede ©Google MapsZonnemaire met rechtsboven de haven van Bommenede ©Google MapsGemeente en inwoners

Zonnemaire was tot 1961 een zelfstandige gemeente. A. J. van der Aa beschrijft deze in het in 1851 uitgegeven 13e deel van het Aardrijkskundig Woordenboek der Nederlanden. De gemeente telt dan 460 inwoners, die op één na lid zijn van de Nederlandse Hervormde Kerk. Omdat Van der Aa altijd compleet wilde zijn meldt hij dat die ene uitzonderling lid was van de Evangelisch Lutherse gemeente in Zierikzee. In december 2015 telde het dorp 749 inwoners. Vanaf 1961 was Zonnemaire onderdeel van de gemeente Brouwershaven. Die ging per 1 januari 1997 op in de gemeente Schouwen-Duiveland.©Google Maps©Google Maps

Eten en drinken

Je kunt in Zonnemaire eten bij restaurant D'Ouwe Smisse, Breedveld 3; en 
Eetcafé Bommende, Dijk van Bommenede 50. 

 Links de Achterweg en rechts de Tuinweg in ZonnemairfeLinks de Achterweg en rechts de Tuinweg in Zonnemairfe

Verblijfsmogelijkheden

Camping De Zeeuwse Vlag, Zuidweg 38;  Camping Zonnemaire. Zuidweg 11; Terrein voor caravans en chalets Zeelanderij,Trambaan 21; Minicamping Akkerleven Oostweg 8, Minicamping De Wijde Blik, Stapelsweg 3; Camping en zorgvilla’s Residence Oud Bommende, Kijkuitsedijk 1;  Landschapscamping De Zonnehoeve, Rietdijk 10; Landschapscamping en vakantiewoningen Kijkuit, Rietdijk 12; Camping Veerhoek, Zonnemairsedijk 2. 

Klik hier voor B&B-adressen . 

Hieronder de links naar de beschrijvingen van de overige plaatsen op Schouwen-Duiveland 

Bruinisse Brouwershaven Burgh Dreischor Ellemeet Haamstede Kerkwerve Nieuwerkerk Ouwerkerk Oosterland Renesse  Scharendijke Serooskerke Sirjansland Westerschouwen Zierikzee  Zonnemaire

Rust en ruimteRust en ruimteen ook hier vredige stilteen ook hier vredige stilteOp de plaats rust!Op de plaats rust!Bijna drooggevallen weel bij Dijkhuisjes in de zomer van 2018Bijna drooggevallen weel bij Dijkhuisjes in de zomer van 2018Lijnenspel onder de ZeedijkLijnenspel onder de ZeedijkBij BommenedeBij BommenedeSchapenweg Zonnemaire Schapenweg Zonnemaire Voormalige Gereformeerde Kerk op de Dijk van BommenedeVoormalige Gereformeerde Kerk op de Dijk van BommenedeHoek Oostweg en Zuidweg in ZonnemaireHoek Oostweg en Zuidweg in Zonnemaire

 

KLIK HIER OM EEN REACTIE OP DIT ARTIKEL TE PLAATSEN