headerbanner

Voormalige Gerardus MajellaschoolVoormalige Gerardus MajellaschoolKwadendamme ademt een rijk roomse cultuur. Dat is goed te zien aan de Johan Frisostraat. Daar staan de heilige Bonifaciuskerk en de beeldbepalende voormalige Gerardus Majella-school. Kwadendamme is het oostelijkste van drie voorheen overwegend katholieke dorpen die als het ware een ring vormen in de Zak van Zuid-Beveland. De andere twee zijn ’s Heerenhoek en Ovezande. Behalve rijk rooms ademt Kwadendamme ook landelijk. Het ligt mooi groen ingebed tussen de Siguitsedijk en de Vreelandsedijk.

Nadat in de 16e eeuw de openbare uitoefening van hun geloof werd verboden, moesten de katholieken net als elders hun toevlucht zoeken tot erediensten in schuilkerken. In deze streek ging het om boerderijen (‘kerkhoeven’), waar rondreizende pastoors de mis bedienden. Pas in 1796 kwam er een eind aan deze situatie, aan het begin van de Franse Tijd. De volledige gelijkberechtiging kwam vervolgens stap voor stap tot stand in de 19e eeuw.

Kerk

In Kwadendamme kwam in 1801 een bescheiden kerk tot stand in de stijl van een boerenschuur. Deze maakte in 1902 plaats voor het huidige kleoke bedehuis. De neogotische Bonifaciuskerk, een rijksmonument, ziet er aan de buitenkant al mooi gedecoreerd uit, maar het fraaiste is toch binnen te zien. Het interieur ontvouwt zich bij het binnentreden als een verborgen schat. Die bestaat uit gebrandschilderde ramen, beelden van de apostelen en andere heiligen, mooie aan Maria en Jozef gewijde altaren, heel kleurrijkeKruiswegstatie nr 1Kruiswegstatie nr 1 kruiswegstaties, fraaie plafondschilderingen in het koor, en een opmerkelijk hoge preekstoel. Het is duidelijk dat er bij de bouw niet op een cent is gekeken.

De Bonifaciuskerk is te bezichtigen op dinsdag en vrijdag van 9.00 tot 12.00 uur. Wanneer de deur van de kerk dicht is kun je aanbellen bij het naastgelegen parochiehuis.
Tijdens de jaarlijkse Open Monumentendagen is het gebouw te bezoeken van 13.00 tot 17.00 uur. De kerkgemeenschap behoort tot de Pater Damiaanparochie. Klik hier voor meer informatie. 

 

 

Kapel

Als bewijs voor de vitaliteit van het katholicisme in het dorp kan de kapel dienen op de begraafplaats naast de Bonifaciuskerk. Deze is op Palmzondag 9 april 2017 ingezegend door pastoor Fons van Hees. De kapel is gewijd aan Maria van Vreeland, een verwijzing naar de Vreelandpolder en Vreelandsedijk. De bij een prijsvraag naar boven gekomen naam werd uitverkoren omdat ‘vree’ ook staat voor vrede. Dus sprak pastoor Van Hees bij de inwijding van ‘Maria, koningin van de vrede’.

In 2008 is in het dorp de Sacramentsprocessie gehouden, een gebruik dat in het midden van de 20e eeuw een geruisloze dood was gestorven. Het bleek een succes. Sindsdien trekt op de tweede zondag van juni, een bonte processiestoet door de beemden van Kwadendamme. Klik hier voor meer informatie. 

Bier

Na de Sacramentsprocessie van 2009 is het Bonifaciusbier ten doop gehouden. Een deel van de opbrengst van dit geestrijk vocht, zowel dubbel als tripel verkrijgbaar, is bestemd voor de instandhouding van de parochie. Het merk is een officieel erkend abdijbier. Klik hier voor meer informatie. 

Vrome teksten 

De voormalige school, die de naam draagt van de Heilige Gerardus Majella, aan de Johan Frisostraat 26, heeft een fraaie ingangspartij. Daarboven is de volgende tekst zichtbaar uit het Bijbelboek Spreuken: ,,Een gehoorzaam mensch zal gewagen van zegepraal.” De naastgelegen voormalige woning voor de hoofdonderwijzer draagt de tekst ,,Komt o kinderen, hoort mij aan. De vreeze des Heren zal ik u doen kennen.” Die tekst staat in het 12e vers van Psalm 33. De school is in 1974 gesloten toen de huidige werd geopend. Dat is de rooms-katholieke basisschool Monseigneur Heyligers aan de Sportweg 2.

Verzetsman

A. de Koningstraat en rechts het hoekpand aan de Witte Dam met de plaquetteA. de Koningstraat en rechts het hoekpand aan de Witte Dam met de plaquetteOp een gevel aan de Witte Dam hangt een plaquette ter gedachtenis aan de verzetsman Andries (roepnaam Dries) de Koning, die op 31 maart 1945 in Amsterdam door de bezetter is gefusilleerd. Deze moest zich in 1942 als gedemobiliseerd soldaat melden in Amersfoort en vrijwillig in krijgsgevangenschap gaan. Dries weigerde dat en dook onder bij zijn oom Geert, winkelier in Amsterdam. De laatste kwam regelmatig naar Kwadendamme om eten te halen voor onderduikers. Travalje Travalje Zodoende raakte ook Dries betrokken bij het verzet. Beiden werden op 6 maart 1945 gearresteerd en overgebracht naar de gevangenis aan de Weteringschans in Amsterdam. Op 31 maart zijn ze op de Berlagebrug in Amsterdam gefusilleerd als represaille voor een overval van het verzet elders in het land. Dries en Geert werden begraven op het kerkhof in Overveen. In 1946 is op verzoek van de buurtvereniging een straat naar Andries de Koning vernoemd. De plaquette is onthuld op 4 mei 1955.

Aan de Adriaan Koningstraat staat ook nog een travalje. In zo’n hoefstal werden vroeger de paarden vastgezet wanneer ze werden beslagen.

Nieuwe VreelandsedijkNieuwe VreelandsedijkBuitengebied

Het buitengebied is bijzonder aantrekkelijk door de aanwezigheid van de (bloem)dijken, waarvan er diverse door Natuurmonumenten worden beschermd. De agrarische percelen zijn op diverse plekken afgebakend door grenslinden. Het natuurgebied de Zwaakse Weel ligt op het grondgebied van Kwadendamme. De omgeving van de kreek is een eldorado voor al dan niet zeldzame vogels. Met een beetje geluk ziet de bezoeker hier een ijsvogel langs scheren over het water. Ook een waarneming van de blauwborst is mogelijk. Klik hier voor meer informatie. 

In het buitengebied staan KaneelpolderhoeveKaneelpolderhoevediverse monumentale boerderijen. Hoeve Kwistenburg ligt aan de Zwaakseweg 6. Het woonhuis dateert uit de 18e eeuw, de wagenschuur uit de 19e eeuw en het varkenskot uit de 20e eeuw. Het complex bleef gaaf bewaard en staat daarom in het register van Rijksmonumenten. De Kaneelpolderhoeve aan de Kaneelpolderdijk 1 stamt uit 1775. Deze boerderij diende ooit als schuilkerk. Op het perceel Fransjesweg 2, aan de zuidrand van het dorp, staat een hoeve waarvan het woonhuis volgens de muurankers dateert uit 1663. Het is een rijksmonument. Aan het Groenewegje 3 staat een in 1743 gebouwde boerderij op de fundamenten van de eerste hoeve ter plaatse. Daarvan is de overwelfde kelder nog aanwezig.Hoeve Fransjesweg 2Hoeve Fransjesweg 2

Ontstaansgeschiedenis

De geschiedenis van het dorp begint in de 14e eeuw met een dam die de Oud Vreelandse Polder moest beschermen tegen overstromingen van de Zwake. Deze ‘kwade’ dam begaf het en de daar staande kapel en bebouwing verdwenen in de golven. Een tweede dijk (tracé van de huidige A. Koningstraat) begaf het eveneens. In de 16e eeuw ontstond er een nieuw gehucht bij de kwade dam, waaraan het huidige dorp zijn naam ontleent. Het gehucht waaruit het dorp ontstond was via een lange weg verbonden met een tweede gehucht. Dat kreeg de naam Langeweegje.Attent supermarktAttent supermarkt

Voorzieningen

Winkel

Inwoners hoeven als ze van goede wil zijn het dorp niet uit voor het doen van hun dagelijkse boodschappen. Aan de Andries de Koningstraat 1 is een Attent-supermarkt gevestigd. Daar verkopen ze ’s zomers ook aardbeien die kort daarvoor op het dorp zelf zijn geplukt.

Horeca

Andries de Koningstraat 5 is het adres van Tapperij ’s Lands Welvaren. Daar kun je even stoppen voor een verfrissende dronk. Extra bijzonder aan de Tapperij is dat veel biljartclubs hier hun thuisbasis hebben. Het café speelt ook een grote rol tijdens het jaarlijkse carnavalsfeest van vereniging ‘De Pikpotters’. Carnaval gaat in Kwadendamme gepaard met een grote optocht. Tapperij 's Lands WelvarenTapperij 's Lands Welvaren

Bluesfestival

Kwadendamme is sinds 1992 ook bekend vanwege het tweedaagse Bluesfestival dat hier jaarlijks wordt gehouden in het tweede weekeinde van mei. Daar treden zowel binnenlandse als buitenlandse artiesten op. Klik hier voor website. 

Dorpshuis

Aan de Johan Frisstraat 3 staat Dorpshuis De Burcht.

Vakantie

Minicamping ’t Kwedammertje Siguitsedijk 33 4434 PM Kwadendamme
Camping Zwaakseweel Groenewegje 15, 4434 RG Kwadendamme 

©Google Maps©Google MapsGemeente en inwoners

©Google Maps©Google Maps

Kwadendamme telde volgens opgave in het in 1845 verschenen zesde deel van het Aardrijkskundig Woordenboek der Nederlanden van A. J. van der Aa 58 huizen en 340 inwoners. Op 1 januari 2011 woonden er 949 mensen. Per 1 januari 2018 waren dat er 940. Het dorp viel aanvankelijk onder de gemeente Hoedekenskerke. Sinds 1 januari 1970 maakt het dorp deel uit van de gemeente Borsele. De  wielrenner Cees Bal (21 november 1951) is de bekendste man die ooit in Kwadendamme werd geboren. Hij won in 1974 de Ronde van Vlaanderen kwam in 1979 als eerste aan de meet in de Ronde van Spanje (Vuelta).
   

Railbus op station LangeweegjeRailbus op station LangeweegjeLangeweegje

Even ten noordwesten van Kwadendamme ligt Langeweegje. Het is slechts een straatgehucht, maar heeft wel een spoorstation en een dierentuin die tot buiten de provincie bekend is

Het station is een stopplaats op de toeristische lijn van de stoomtrein Goes-Borssele. Klik hier voor website. 

Vanaf het station is het even rechtsaf slaan en vervolgens de weg oversteken. Dan sta je voor de ingang van sier- en vlindertuin Berkenhof. Dit tropisch paradijsje midden in de Zak van Zuid-Beveland behoort tot de bij het publiek hoogst gewaardeerde reacties in de provincie Zeeland. Op de website van Berkenhof staat als wervende tekst voor jeugdige geïnteresseerden: ,,Een groene leguaan ritselt door de groene boomkruinen, dwergkaaimannen beloeren je vanachter de struiken en een vogelspin kan hier zo maar op je hand belanden….wauw, dat moet wel spannend zijn! Of wat dacht je van een slang om je nek? Wie van jullie is het moedigst?” Behalve deze reptielen is Berkenhof befaamd door de exotische vlinders in alle soorten en maten die rond de bezoekers fladderen. Mogelijk omdat het nabijgelegen dorp bekender is dan het gehucht wordt de attractie altijd aangeduid als gevestigd zijnde in Kwadendamme. De plaatsnaamborden vertellen anders en daar sluit de redactie van Staatspareltjes zich dan liever bij aan Klik hier voor website van sier- en vlindertuin Berkenhof. 

Bamboe

Aan Aalweg 1 is kwekerij Het Groene Weegje gevestigd. Deze is vooral befaamd wegens de bamboetuin en de siergrassen. Klik hier voor toegangsgegevens. 

Hans Warren

In Langeweegje woonde de schrijver Hans Warren (1921-2001), die grote bekendheid genoot door zijn Geheime Dagboeken. Hij schreef van 1951 tot zijn dood literaire recensies voor de Provinciale Zeeuwse Courant (PZC).Station LangeweegjeStation LangeweegjePerron LangeweegjePerron Langeweegje

Dijken KwadendammeDijken KwadendammeAan de Nieuw VreelandsedijkAan de Nieuw VreelandsedijkHoeve Kwistenburg aan de ZwaaksewegHoeve Kwistenburg aan de ZwaaksewegGezicht op de kerk vanaf de SiguitsedijkGezicht op de kerk vanaf de SiguitsedijkOude Polderdijk tussen Kwadendamme en BaarlandOude Polderdijk tussen Kwadendamme en BaarlandDorpshuis De BurchtDorpshuis De BurchtParochiehuisParochiehuisIn het parochiehuis is een portrettengalerij van pastoors die in Kwadendamme diendenIn het parochiehuis is een portrettengalerij van pastoors die in Kwadendamme diendenMaria-altaar in de BonifaciuskerkMaria-altaar in de BonifaciuskerkJozef-altaarJozef-altaarH. BonifaciusH. BonifaciusVoormalige onderwijzerswoningVoormalige onderwijzerswoningHoek Bonifaciusstraat en Johan FrisostraatHoek Bonifaciusstraat en Johan FrisostraatFransjeweswegFransjeweswegMooi dorp: tot ziens!Mooi dorp: tot ziens!