Hoedekenskerke is een mooi dorp in de Zak van Zuid-Beveland. Het is een genot om er op een mooie dag naar toe te fietsen. Je kunt er van oostelijke en noordelijke richting naar toe langs de Westerscheldedijk, waar je kunt genieten van de scheepvaart en zeer weidse vergezichten.

Kunstwerk Heer OdekijnKunstwerk Heer Odekijn

Heer Odekijn

Het wapen van de voormalige gemeente Hoedekenskerke toont drie hoeden, maar de naam heeft niets uitstaande met hoofddeksels. Naar verluidt is het dorp in de 15 eeuw gesticht door Heer Odekijn. Aan hem herinnert het monument op de hoek van de ’s Gravenpoldersestraat en de Molenstraat. Hoedekenskerke lag in de tijd van Heer Odekijn op een eiland tussen de Westerschelde en het Vlake. Daarop lagen ook de dorpen Vinninge en Oostende. Vinninge is wellicht de oudste van het drietal. Het is mogelijk al gesticht in de tiende eeuw. Oostende zou het grootste dorp zijn geweest.
Vinninge en Oostende zijn aan het water prijs gegeven na zware landverliezen door de stormvloeden in het tweede kwart van de zestiende eeuw. De historicus Smallegange noemde Hoedekenskerke in zijn in 1696 verschenen Nieuwe Cronyk Van Zeeland een aanzienlijk dorp. Het behoorde toen tot de voornaamste nederzettingen in de Zak van Zuid-Beveland.

 

Beschrijving dorp

Aan de landkant van de Inlagendijk ligt een nat natuurgebied, waarvan de aanleg begon in 2014. Vanaf de weg kun je met wat geluk lepelaars en kluten bewonderen. Gaande in zuidelijke richting kom je uit bij het einde van de Inlagendijk. Dan ben je bij de ingang van het dorp, dat met het spoorcomplex van de Stoomtrein Goes-Borsele (SGB) een bijzondere attractie in huis heeft.

Kluut Kluut Toeristische spoorweg

De SGB is vooral in de maanden juli en augustus actief. Je kunt reizen vanaf Goes naar Baarland via ’s Gravenpolder, Nisse, Kwadendamme (laatstgenoemd station ligt overigens midden in het gehucht Langeweegje) en Hoedekenskerke. Dat kan zowel per stoomtrein alsook met een nostalgische railbus. Beide treintypes kun je ook huren, bijvoorbeeld voor een familiereünie. Klik hier voor dienstregeling. De stoomtrein rijdt overigens niet verder dan Hoedekenskerke. Met de railbus kun je wel tot Baarland komen.  

De toeristische spoorwegmaatschappij volgt het traject van de in 1927 geopende lijn. Die liep door de hele Zak van Zuid-Beveland. Het was een ringlijn, want het tracé liep vanaf Baarland door richting Borssele en vanaf dat dorp naar de aansluiting met de spoorlijn Goes-Middelburg v.v. Door de excentrische ligging van de stations en de opkomst van de autobus is het passagiersvervoer al enkele jaren na de opening gestaakt. Tot 1972 zijn nog wel goederen vervoerd, vooral suikerbieten.  Voormalige dokterswoning Boerhaave aan de Kerkstraat, een RijksmonumentVoormalige dokterswoning Boerhaave aan de Kerkstraat, een Rijksmonument

Veerboten

Hoedekenskerke was in vroeger jaren een veerhaven met diensten naar en van Terneuzen en Antwerpen. Tot 1933 beschikte het dorp over een kleine aanlegsteiger. In 1930 begon de aanleg van de veerhaven. Die werd ingericht met een ponton en een ijzeren brug, met het oog op het vervoer van auto's. Vanaf 1933 werd het veer Hoedekenskerke-Terneuzen v.v. bediend met de motorveerboot Koningin Emma. Deze dienst is opgeheven in 1972, waardoor veel bedrijvigheid in het dorp wegviel. Klik hier voor geschiedenis veerdienst.

Klik hier voor uitgebreide video

De veerhaven is na het verdwijnen van de ponten ingericht als passantenhaven De Val. Vanaf 1998 was deze het aanlegpunt voor de toeristische fiets- en voetveerdienst op Terneuzen. Deze dienst is in 2006 gestaakt omdat het passagiersaanbod achter bleef bij de verwachtingen.

Monument oorlogsslachtoffers HoedekenskerkeMonument oorlogsslachtoffers HoedekenskerkeOorlogsmonument

Hoedekenskerke is in oktober 1944 drie dagen lang zwaar beschoten. Daardoor vielen er 26 slachtoffers onder de bevolking. Daaraan herinnert het monument naast de oude dorpskerk. Het is een zuil in een cirkel met daar bovenop een witte duif. De verticale tekst op de zuil luidt: Gedenk de dagen van dood en verlossing 26 – 29 oct. 1944. Zwijg den Heere en verbeid Hem. Ps. 37:7.

Interieur snoepwinkelInterieur snoepwinkelInterieur woning snoepwinkelInterieur woning snoepwinkelSnoepwinkel

Na aankomst van de DGB-treinen strekken de reizigers de benen in het dorp. Velen bezoeken ’t Wienkeltje van Wullempje. Dat (snoep)winkeltje heeft een inrichting die doet denken aan de Dertiger Jaren van de 20e eeuw. Het is genoemd naar de laatste bewoner. Dat was Willem de Bart (1900- 1980). Kort na zijn geboorte kwam Willem te wonen bij zijn grootmoeder Neeltje de Bart-Lavooij, die als weduwe de zaak dreef. Zij verkocht daar zelfgemaakt snoep, zoals ‘stropiehuisjes’, (ook bekend als stroopsoldaatjes). Na de dood van zijn grootmoeder in 1951 zette Willem de handel voort. Het winkeltje bleef na zijn dood in oorspronkelijke staat bestaan. Klik hier voor website

Mini en maxi aan de MolenstraatMini en maxi aan de MolenstraatMolen

Aan de Molenstraat 13 staat de Koutermolen. Deze in 1874 gebouwde grondzeiler raakte in verval toen er vanaf 1964 niet meer beroepsmatig werd gemalen. In 1995 werd de fraaie molen volledig gerestaureerd. Klik hier voor meer informatie

Kerken

Liturgisch centrum Liturgisch centrum De dorpskerk bestaat uit het koor, het enige restant van een heel groot bedehuis. De eerste vermelding van een kerk in Vinninge dateert uit 1216. De in de 15e eeuw gebouwde huidige kerk van Hoedekenskerke zou zijn gesticht door toedoen van de parochie in Oostende. Dat de 15e eeuwse aan de Heilige Gregorius gewijde kerk kolossaal was, is nu nog af te lezen aan de grootte van het koor. De toren en het schip van de kerk zijn in 1782 ingestort. Met stenen daarvan is een muur gebouwd ter afsluiting van het koor. Bovenop het gebouw is een dakruiter aangebracht.

De kerk liep zware schade op door beschietingen tijdens de Slag om de Schelde en is vervolgens gerestaureerd in 1949. In het gebouw liggen tientallen grafzerken waaronder diverse van de familie De Vriese van Oostende, die de ambachtsheerlijkheid Hoedekenskerke bezaten. Daaronder is een fraaie van Willem de Vriese van Oostende. Voorheen kerkte hier de Nederlandse Hervormde gemeente. Tegenwoordig worden die gehouden door de Protestantste Gemeente De Ark. Klik hier voor website

Aan de ’s Gravenpoldersestraat 4 staat het eenvoudige kerkje van de Gereformeerde Gemeente, dat ooit als schuur diende. Klik hier voor meer informatie

Dominee Hulsbergen

Sibolt Jan Michael Hulsbergen (Haren 1899 -1984) was predikant van de Nederlandse Hervormde Gemeente van Vrouwenpolder van 1926 tot 1930. Vervolgens stond hij tot aan zijn emeritaat in 1965 in Hoedekenskerke. Hulsbergen genoot grote publieke bekendheid door zijn rubriek ‘Stemmen uit de Zeeuwse Kerken’, die regelmatig verscheen in de PZC. Hij verzorgde deze in de periode 1946-1981. Hulsberg publiceerde bovendien veel bijdragen over de kerkgeschiedenis. Die betroffen behalve Zeeland ook de historische ontwikkelingen in Vlaanderen.

©Google Maps©Google MapsGemeentebestuur en inwoners

Hoedekenskerke was vroeger een zelfstandige gemeente, waartoe ook het dorp Kwadendamme behoorde. De gemeente werd bestuurd vanuit de dorpskern van Hoedekenskerke, daar werd in 1953 een nieuw gemeentehuis gebouwd dat tegenwoordig onderdak biedt aan Dorpshuis De Griend. Sinds 1970 maken Hoedekenskerke en 13 andere dorpen deel uit van de gemeente Borsele. In 1830 telde de gemeente Hoedekenskerke 779 inwoners en bij de opheffing in 1970 woonden er 1645. Per 1 januari 2017 telde het dorp 715 ingezetenen De plaatselijke belangen worden behartigd door de dorpsraad. Klik hier voor facebooaccount. ©Google Maps©Google Maps

Sportcomplex HoedekenskerkeSportcomplex Hoedekenskerke

Voorzieningen en verenigingen

Behalve de snoepwinkel zijn er geen levensmiddelenzaken. Inwoners kunnen wel op het eigen dorp terecht als ze naar de huisarts/apotheek moeten of naar de kapper. Hoedekenskerke heeft ook een basisschool. Klik hier voor website

De SV Hoedekenskerke is een bloeiende sportvereniging met behalve voetbal de takken tennis, volleybal en gymnastiek.
Klik hier voor de mooie website van deze organisatie.

Eten en drinken

Bar Surf en TurfBar Surf en TurfAan de haven is Compagnie Surf en Turf gevestigd in een nostalgische treinwagon. Je kunt hier terecht voor een drankje en een hapje. Vanaf het buitenterras heb je een fantastisch uitzicht op de Westerschelde. Bij laag water zie je met een beetje geluk zeehonden op de platen liggen. Klik hier voor website.  In gebouw De Buffer op het emplacement van de stoomtrein is een koffiehoek. Behalve koffie en frisdrank staan hier broodjes en pannenkoeken op het menu. En passant kun je dan genieten van de modelspoorbaan die hier staat opgesteld. Groepen kunnen buiten de treindagen in De Buffer terecht voor koffie met gebak, een lunchbuffet of een warm/koud buffet.  

Logies

De enige plek in Hoedekenskerke waar je kunt overnachten is bij minicamping De GanzepoelKerkstraat HoedekenskerkeKerkstraat HoedekenskerkeNogmaals de KerkstraatNogmaals de KerkstraatPraaldak in HoedekenskerkePraaldak in Hoedekenskerke