headerbanner

De fietsroute van ruim 26 km voert langs Souburg, Nieuwerve, Ritthem, Welzinge en Oudedorp, oftewel zuidoostelijk Walcheren. Dat gebied herbergt een schat aan historische bezienswaardigheden.

©Google Maps©Google Maps1

NS-station Vlissingen

Dit station verving in 1950 het vorige dat in 1946 is gesloopt nadat het in 1944 was verwoest. Het door spoorarchitect Sybold van Ravesteyn (1889-1983) ontworpen gebouw is een Rijksmonument.*

Vanaf het station rechtsaf het fietspad op langs de Prins Hendrikweg. Dit volgen tot aan de brug en daar rechtsaf slaan naar het fietspad langs het Kanaal door Walcheren. Onderweg ligt een deel van de Hogeschool aan de rechterkant.

2

Hogeschool

De HZ University of Applied Sciences, vroeger ‘Hogeschool Zeeland’, biedt onder meer de opleidingen Watermanagement en Maritiem en Logistiek. De school trekt studenten tot uit China en Vietnam.

 

3

Kanaal

Het in 1873 geopende Kanaal door Walcheren tussen Vlissingen volgt deels het tracé van het havenkanaal van Middelburg uit 1817. Het graven van het Kanaal viel samen met de komst van de spoorlijn Roosendaal-Vlissingen. Door de aanleg van een dam in het Sloe voor de spoorbaan werd dat water onbruikbaar voor de scheepvaart.

Bij de fietsbrug van Souburg rechtsaf slaan de spoorovergang over. Fiets rechtdoor de Kanaalstraat in. Rij deze uit en vervolg rechtdoor de Verlengde Kanaalstraat in. Aan het eind daarvan ligt de burgingang.

4

Molen De Pere

De Pere stond vroeger op het grondgebied van West-Souburg. Sinds de aanleg van het kanaal vormde dat de grens tussen oost en west. Stellingmolen De Pere (1725) verving een standerdmolen ter plaatse.

 

5

Ringwalburg

Burgh, Domburg, Middelburg, Souburg en Oostburg ontstonden van de 9e tot de 10e eeuw uit ringwalburgen. Die boden bescherming tegen invallen van Vikingen. Het burgterrein van Souburg is in 1994 gereconstrueerd, nadat in 1961 en 1964 plannen sneuvelden om er huizen en winkels te bouwen. De versterking is vrij te bezoeken.

Vanaf de burg in de richting van de kerktoren de Karolingenbaan volgen en aan het eind bij de kerk rechtsaf de Ritthemsestraat in. Ga eerst het Oranjeplein op bij de kerk.

6 en 7

Kerk en Waar de Blanke top der duinen

De in 1247 gebouwde eerste kerk van Oost-Souburg was gewijd aan O.L. Vrouw van de Toren. Aan de toren hing een Mariabeeld, waaraan wonderen verbonden zouden zijn. Daarom was het dorp een bedevaartsoord. De toren is 14e eeuws, terwijl het schip dateert uit de 15e eeuw.

In de tuin naast de kerk staat een gedenkteken voor de vergeten zeeheld viceadmiraal Gerrit Verdooren van Asperen. Hij toonde heldenmoed bij de Slag bij Kamperduin. De in 1757 in Bergen op Zoom geboren bakkerszoon wordt juist in Oost-Soubug geëerd, omdat hij daar zijn laatste levensjaren doorbracht. Op het Oranjeplein staat een borstbeeld voor de op januari 1840 in Souburg geboren onderwijzer, schrijver en dichter Pieter Louwerse. Van hem zijn de evergreens ‘Waar de blanke top der duinen’, 'Zagen, zagen wiedewiedewagen' en ‘Op de grote stille heide’. Louwerse schreef ook een indrukwekkend aantal historische werken en jeugdverhalen. Hij stierf op 20 augustus 1908, kort nadat hij in zijn woonplaats Den Haag was aangereden door een tram.

Vanaf de kerk de Ritthemsestraat inslaan. Deze begint ten zuiden van de kerk. Via de tunnel onder de A58 voert de route weg naar Ritthem. Kijk goed uit bij de oversteken op dit gedeelte. Na 1,1 km rechtsaf de Zandweg in. Vlak voor de dorpskom staat links van de weg een bord met informatie over Nieuwerve (zie 8). Volg de Zandweg tot het begin van Louwerse’s Wegeling. Dit pad begint rechts voorbij de witte monumentale hoeve aan Zandweg 13. Alvorens dat te doen kunt u de Dorpsstraat op en neer. Aan het eind daarvan staat de kerk.

8

Nieuwerve

De naam van dit voormalige gehucht duidt op een nieuwe kunstmatig opgeworpen heuvel. De heren van Nieuwerve bouwden hier een klein kasteel, maar het kwam niet tot de vorming van een dorp. Wel was er een kerk waaraan van 1330-1547 pastoors waren verbonden.

 

9 en 10

Kerk en vliedberg

Wie voor de toren staat en naar links kijkt ziet de vliedberg van hoeve Berglust aan de Rammekensweg. Deze is vijf meter hoog, heeft een doorsnee van ruim 25 meter en was rond 1000 permanent bewoond.

De altaren in de kerk waren respectievelijk gewijd aan de Heilige Maagd Maria en de Heilige Nicolaas. De toren is begin 14e eeuws en behoort tot de mooiste in de regio.

Aan de zuidwestzijde is een traptoren, een zeldzaamheid in de streek. Wie goed kijkt ziet aan de voorzijde een ingemetselde figuur in de toren. Wat het voorstelt is onbekend, maar de theorie dat het een Griekse chi (X) is lijkt aannemelijk. Andere mogelijkheden zijn een combinatie van de symbolen alfa (A) en omega (Ω) of een symbool voor de verering van Maria. Naast het raam boven de ingang zitten twee blinde nissen. Daaronder bevat de muur ronde boogjes, die behoren bij de romaanse bouwstijl.

Aan de voorzijde zijn op de hoeken steunberen bevestigd om het verzakken van de toren tegen te gaan. Het schip dateert uit het begin van de 16e eeuw. De kerk liep in 1572 schade op door gevechten tussen geuzen en Spaanse troepen. Sinds het herstel in 1611/12 worden er protestantse erediensten gehouden. Aan de 17e eeuwse kansel hangt een koperen houder (Louis XVI-stijl) voor de in 1787 gemaakte zilveren doopschaal. De kerk is ‘s zomers op zaterdag opengesteld.

11 en 12

Louwerse’s Wegeling en bunker

Dit prachtige hobbelwegje liep vroeger dood. Na herverkaveling is het verbonden met andere paden, waardoor de wegeling ontstond. De bunker links aan het begin herbergt een museumpje met foto’s uit de 20e eeuw van inwoners. De meeste geboren Ritthemmers staan wel ergens op. Ook zijn er herinneringen aan de Tweede Wereldoorlog. Geopend tijdens Open Monumentendagen en ringrijderijen.

Vanuit de wegeling rechtsaf slaan en direct daarna linksaf de Groene Landweg in die langs de grens loopt van Rammekenshoek.

13

Rammekenshoek

Door de bombardementen rond de bevrijding van Walcheren in 1944 ontstonden bij Ritthem kreken. Na herstel van de Westerscheldedijk is rond de kreken bos aangeplant, dat behoort tot Rammekenshoek. Hier nestelen ransuilen en wie geluk heeft krijgt de ijsvogel te zien. In de aangrenzende graslanden groeien orchideeën.

Aan het eind van de Groene Landweg linksaf de Rammekensweg inslaan en daarna rechtsaf de Ritthemsestraat (N662) oversteken (let daarbij goed op het verkeer) en daarna linksaf de Welzingseweg in. Daarna de eerste weg rechts (Zuidweg) inslaan (zie 14)

14

Welzinge

‘Welzinge’ duidt op een vernauwing (‘inge’of ‘enge’) in een welle (water). De heerlijkheid lag tussen de Ritthemsestraat (N662) en de Sloeweg-Noord (N254). De dorpskern lag bij het zuidelijke uiteinde van de Welzingepolder. Daar kwamen bij de aanleg van de N254 tussen Middelburg en Vlissingen-Oost beenderen naar boven van de begraafplaats. De aan Sint Maarten gewijde kerk ging ten onder bij de strijd rond het beleg van Middelburg (1572-1574). Toen herbouw uitbleef kromp Welzinge tot gehucht. De ambachtsheren woonden in het in 1828 gesloopte Huis Ter Linden. De wijnkelder bleef bewaard en ligt onder boerderij Ter Linden. Aan de oprijlaan van deze hoeve staat een informatiebord. De naam van boerderij Boschlust herinnert aan het groen rond Ter Linden. De bebouwing vormt een gehucht waar een bord ‘Midden Welzinge’ niet zou misstaan. Zo wordt dit deel van Welzinge namelijk aangeduid op oude kaarten.

Aan het einde van de Zuidweg linksaf de Nieuwlandseweg inslaan en deze volgen tot het einde. Daarna linksaf de tunnel onder de N662 door naar de Koedijk. Aan het eind van de Koedijk rechtsaf de Sloedijk op en dan bij Oudedorp rechtsaf naar de Binnendijk.

15

Oudedorp

Oudedorp (Sint Joosland) ontstond na bedijking van de Oud Sint Jooslandpolder in 1631 en moest uitgroeien tot een dorp met kerk, maar het bleef bij één straat door de komst van de Middelburgse Polder in 1644. Toen daar een veer kwam naar Middelburg ontstond Nieuwland, dat in 1650 een kerk kreeg. Sint Joosland en Nieuwland waren zelfstandig. Bij de fusie in 1816 ontstond de gemeente Nieuw- en Sint Joosland, die in 1966 opging in de gemeente Middelburg.

Blijf de Binnendijk volgen.

16

Boerderijen

De hoeve aan de Binnendijk 3 staat op de Top 100 van Nederlandse Unesco-monumenten. De schuur is ingekort na oorlogsschade in 1943. Het interieur van de hoeve op nr. 5 spiegelt met dat van nr. 3.

450 meter na Binnendijk nr. 5 rechtsaf naar de Engelandweg. Bij de rotonde rechtsaf het fietspad Europaweg West naar beneden inslaan. Vlak voor het einde het pad naar boven nemen. Dit loopt na de bocht naar links parallel met de Koedijk.

17

Atlantikwall

De Koedijk ziet uit op het 1km lang betonnen verdedigingswerk langs de Trekdijk. Dit is het grootste restant van de Atlantikwall die de Duitse bezetters in de Tweede Wereldoorlog maakten om een geallieerde landing vanuit zee te voorkomen.

Aan het eind van het pad de Ritthemsestraat (N266) oversteken en dan rechtdoor het buitendijkse fietspad van de Schorerpolderweg op.

18

Schor

Op het getijdengebied Rammekensschor zijn watervolgels te zien als de wulp, kluut en tureluur. Hier groeien de kwelderplanten lamsoor en zeekraal. Bijzonder is de vorming van klifjes.

Blijf het pad langs het water volgen. Het draait om Fort Rammekens en voert over een afstand van 4,5km naar de Buitenhaven in Vlissingen.

19

Fort Rammekens

Zeekasteel Fort Rammekens, ook Zeeburg genoemd, was bedoeld om de Schelde te beveiligen en de scheepvaart naar Middelburg via het Welzingekanaal. Landvoogdes Maria van Hongarije gaf in 1547 opdracht tot de bouw, die in 1552 is voltooid. Dit oudste zeefort van Europa staat op de top 100 van rijksmonumenten in Nederland. Het is een deel van het jaar te bezoeken op zaterdag en zondag. Kijk voor actuele tijden op http://www.fortrammekens.nl/bezoekers.php

20

Westerscheldedijk (monument en bunker)

Het fietspad langs de Schelde is populair door de uitzichten. De levendige scheepvaart van en naar Antwerpen staat garant voor roering. Containerreuzen varen vlak langs de dijk.

De geallieerden bombardeerden in 1944 de dijken bij Westkapelle, Vlissingen en Ritthem. Zodoende inundeerde Walcheren grotendeels en werden de Duitsers verdreven. In 2000 is in deze omgeving een slufter gemaakt met duintjes. Dit 10 ha grote gebied is in de broedtijd van de vogels niet toegankelijk. Op het naastgelegen strand ligt een caisson, dat in 1946 achterbleef bij een mislukte poging om de dijk te dichten. Een zes meter hoog monument herinnert aan de gebeurtenissen van 1944.

Aan het westelijke uiteinde van de zeedijk ligt een uit 1939 daterende Gietstalen Koepelkazemat (G-Kazemat) van Nederlandse makelij die diende voor een watergekoelde zware mitrailleur. De post lag daar strategisch bij de monding van de Vlissingse Buitenhaven. Van de ruim 700 koepels van dit type zijn de meeste verdwenen.

Aan het eind van het pad rechtsaf en langs het brandweercentrum naar beneden de Oostelijke Bermweg op (zie 21). Aan het eind linksaf slaan naar het fietspad langs de Poortersweg. Na de tunnelpassage onder de A58 linksaf slaan richting NS Station Vlissingen.

21

Detentiecentrum

Rechts van de Oostelijke Bermweg ligt het terrein dat vanaf 2018 werd ingericht voor de Marinierskazerne Michiel Adriaanszoon de Ruyter. Na een ragfijn politiek spel van list en bedrog, is de bouw in 2020 afgeblazen. Staatssecretaris Visser van Defensie regelde achter de rug van Zeeuwse bestuurders om dat de voorziening in Nieuw Milligen zou komen. Zeeland kreeg als compensatie een extra beveiligde gevangenis op hetzelfde terrein en andere voorzieningen waaronder een goede treinverbinding met Amsterdam.

*Op station Vlissingen gebeurde een spraakmakend ongeluk op 2 juni 1899. De machinist van de om 19.15 uur uit Amsterdam vertrokken trein merkte bij nadering van Vlissingen dat de remmen weigerden. Omdat hij aanhoudend de fluit van de trein bediende konden diverse mensen op het station een veilig heenkomen zoeken. De trein raasde door het stootblok en kwam tot stilstand in de restauratie. Het ongeluk kostte het leven aan de twee conducteurs en de 18-jarige dochter van de Zwitserse gezant in Berlijn.

Klik hier om een reactie op dit artikel te plaatsen