De fietsroute begint en eindigt in Noordgouwe. Dat dorp ligt samen met Schuddebeurs in de Noordgouwepolder. Hier bouwden bemiddelde inwoners van Zierikzee hun buitenhuizen waar zij ’s zomers verblijf hielden. Het slechts 15,1 km lange tracé biedt een onverwacht rijke variatie aan natuur, monumenten en geschiedenis.

©Google Maps©Google Maps

1

De route start aan de gave ring van Noordgouwe, dat sinds 1996 de status geniet van beschermd dorpsgezicht. Het omgrachte eilandje, waarop de kerk pronkt vormt het hart van het dorp. De kerk was gewijd aan de Heilige Driekoningen. De bouw begon in 1462. Het met een houten tongewelf overdekte koor ademt een serene sfeer. De kansel, een bank en het schotwerk van een koorbank dateren uit de 17e eeuw.

Verlaat de Ring in westelijke richting de Herenweg op. Na 130 meter volgt links Potterehofje.

2

Het Pottere- of Conyershofje is in 1651 gebouwd met geld van Maria de Pottere. Zij bewoonde het kasteel dat er vroeger tegenover lag en bestemde er testamentair 15.000 gulden voor. Het hofje was bedoeld voor weduwen van goede afkomst en diende later voor armlastigen. Een gevelsteen draagt de Bijbeltekst: ‘Jehova Providit’ (‘God geeft’ of zoals de Statenvertaling het zegt: ‘De Heere zal het voorzien’). De andere steen verhaalt over de stichtster.

Sla rechtsaf de Zuid Bosweg in.

3

Aan Zuidweg 1 staat een restant van meestoof Willem III. Het gaat om de droogtoren waarin de wortels van de meekrapplant werd gedroogd waarvan rode verfstof werd gemaakt. De koude stoof, een lange schuur, is gesloopt (zie nr 4). De rode kleur van de gevelsteen herinnert aan de verfkleur. Het paard trekt een krab met zich mee. Een fraaie cryptische verwijzing naar ‘meekrap’.

 

4

Ruim 100 meter voorbij de stoof ligt aan de rechterkant van de weg boerderij De Pottere, op de plek van het voormalige kasteel. De schuur van de schilderachtige hoeve is in 1923 gebouwd met sloopmateriaal van de koude stoof van de Willem III aan de Zuid Bosweg 1.

Volg de Zuid Bosweg en fiets de Weeldijk op waar deze in overgaat. Bij de driesprong met de Goudmijnweg rechtsaf de Boogerdweg op en aan het eind daarvan rechtsaf slaan naar de Bloisedijk. Aan het einde daarvan met de bocht naar rechts mee de Oprit af. Aan het eind rechtsaf slaan naar Breedveld. Deze gaat over in de Professor Zeemanstraat.

5

Aan de Professor Zeemanstraat 15 staat het geboortehuis van Pieter Zeeman. Hij zette Zonnemaire in 1902 op de kaart met het verwerven van de Nobelprijs voor de Natuurkunde. Pieter was de zoon van Catharinus Forandinus (1828-1906) die van 1862 tot 1904 de Nederlandse Hervormde gemeente van Zonnemaire als predikant diende. De rond 1640 in baksteen gebouwde trapgevelwoning diende van 1943 tot 1961 als raadhuis. Naast het huis staat een buste van Pieter. Vader dominee Zeeman schreef het ruim 500 pagina’s dikke boek ‘Nederlandsche spreekwoorden, spreekwijzen, benamingen en volksuitdrukkingen, aan den Bijbel ontleend’. Het in 1877 uitgegeven boek is nog altijd bruikbaar. Schuin tegenover de pastorie staat de kerk die in 1868 het de oude verving. De meerderheid van de kerkenraad wilde de vervallen oude 15e eeuwse kerk opknappen, maar dominee Zeeman was voor nieuwbouw en wist zijn zin door te drijven. In het gebouw staan banken die komen uit de Grote of Sint Laurens Kerk in Rotterdam. Het befaamde Flaes-orgel is 19e eeuws.

Fiets langs de kerk in oostelijke richting en sla rechtsaf de Zuidweg op. Na het passeren van Interieur Paauwe linksaf slaan de Kruisweg op. Aan het einde daarvan rechtdoor de Gaanderseweg op en daarna rechtdoor de Stoofweg in. Aan het eind linksaf de Slotstraat in en direct linksaf de Zuidstraat inslaan die uitkomt op de Ring.

6

Het herenhuis aan de Slotstraat 6 (linkerkant) verrees in 1955 om onderdak te bieden aan de burgemeester. Het diende slechts zes jaar als ambtswoning, want de gemeente Dreischor is in 1961 opgeheven. Het pand staat op de fundamenten van het middeleeuwse Slot Windenburg, dat in 1837 is afgebroken. Eigenaar Cornelis de Jonge van Dreischor verkocht de 240.000 stenen voor 3475 gulden aan een timmerman in Brouwershaven. Bij de bouw van het huidige huis liet de architect zich volgens de Schouwse archivaris Huib Uil inspireren door Huis Hofwijck in Voorburg.

7

De reclame voor het margarinemerk Solo aan het pand Zuidstraat 12 is een veel gefotografeerd object. In 2007 is deze muurschildering helemaal opgeknapt. Producent Jurgens in Oss lanceerde het product in 1929 met een grote reclamecampagne. Het is tegenwoordig een Belgisch merk. Overigens is de margarine ook in Nederland nog altijd te koop.

 

8

Monumenten Ring. In het hart van de Ring staat de Adrianuskerk. De bouw van het koor (achterste deel) nam een aanvang aan het begin van de 15e eeuw. Daarna verrezen het schip en de toren. De toren vertoont een knik, doordat hij al tijdens de bouw begon te verzakken. Dat werd opgelost door vanaf de onderste twee scheve traveeën weer recht door te metselen. De kerk is befaamd door de grafkapel met twee monumenten. Het ene is gemaakt voor Cornelis David Ockerse en zijn broer Johan Daniël en het andere voor hun neef Pieter Mogge. Zij waren ambachtsheer van het dorp. Dat ze veel geld hadden is te zien aan de rijke uitvoering van de monumenten. Het vermogen van Pieter Mogge (1698-1756) werd na zijn dood geschat op 1,57 miljoen gulden, een voor die tijd astronomisch bedrag. Het gebouw is een hallenkerk. Dat betekent dat de beuken (schepen) van gelijke hoogte zijn. De preekstoel dateert uit circa 1670. Aan de Ring staan fraaie oude woonhuizen. De steen van Vrouwe Justitia aan de gevel van het voormalige raadhuis op nr. 2 herinnert eraan dat het pand ook als rechthuis diende. Door de vele monumenten geniet Dreischor sinds 1973 de status van beschermd dorpsgezicht. Een zijstraatje van de Ring is de Jan Kipstraat. De naamgever vierde in 1957 zijn 107e verjaardag als oudste inwoner van Nederland. Hij was het prototype van de tevreden sigaren rokende man op leeftijd.

Verlaat de Ring via de Ooststraat en fiets vervolgens rechtdoor de Molenstraat in.

 

 

9

Museum. In Dreischor stonden de meestoven De Hond en De Mol, waar van meekrap de rode verfstof alizarine werd gewonnen. De stoven zijn er niet meer, maar bezoekers van Museum Goemanszorg aan Molenweg 3, krijgen een prima indruk van de betekenis van de meekrapteelt. Die verdween nadat het de Duitse chemici Carl Gräbe en Carl Lieberman in 1868 lukte om alizarine synthetisch te maken. Alles draaide om de wortel van de meekrapplant. Die kon pas na drie jaar worden geoogst met meekrapspaden. Dat was zwaar werk. Het gezegde 'eten als een delver', zou terugslaan op de meekrapoogst.

10

De naam van het dorp verwijst vermoedelijk naar drie schorren. Die zijn in het wapen verbeeld in eilandjes waarop een schaap staat. Het ging om de schorren Beldert, Mareland en Sirjansland. Molen Aeolus staat in het gehucht Beldert. De stenen grondzeiler (type waarvan de wiekzeilen bijna tot aan de grond reiken) werd in 1739 gebouwd als opvolger van een standerdmolen (oudste type houten molen).

Bij de molen gaat de Molenweg over in de Blindeweg. Sla bij de eerste kruising rechts de Bellaartweg in en daarna rechtsaf naar de Beldert. Aan het eind daarvan rechtsaf waar de wijnhoeve ligt.

11

In gehucht de Beldert staat ook Wijnhoeve De Kleine Schorre gevestigd. In 2001 vatten enkele mensen het idee op een wijngaard te stichten. In samenwerking met het gerenommeerde Luxemburgse huis Cep d’Or is toen een selectie van druiven gemaakt. Het eindproduct moest aansluiten op al het goede dat Zeeland op culinair gebied te bieden heeft: de Zeeuwse Zilte Zaligheden. De wijngaard beslaat 12 hectare en is daarmee een van de grootste van Nederland. Na de oogst worden de druiven in de kelder verwerkt.

Vanaf de wijnhoeve de Zuiddijk volgen en aan het eind daarvan linksaf de Rotterijdijk inslaan. Aan het einde daarvan rechtsaf de Kloosterweg op. Tweede weg linksaf inslaan. Dit is de Heesterlustweg.

HeesterlustHeesterlust12

Schuddebeurs beslaat de zuidhelft van de Noordgouwepolder. De naam slaat op zakkenrollerij. Vanaf het begin van de 17e eeuw ontwikkelde het gehucht zich door de aanwezigheid van herbergen tot een geliefde bestemming voor rijke Zierikzeeënaars. Het gehucht is trouwens ook genoemd naar een 17e eeuwse uitspanning, die niet verward moet worden met de huidige hostellerie. Noordgouwe telde ooit dertig buitens, waarvan er acht resteren. Aan de Heesterlustweg 4 staat het landhuis Heesterlust. Hendrick de Groot uit Zierikzee liet het omstreeks 1765 bouwen. Het droeg tot 1850 de naam Boschlust.

Vanaf de Heesterlust rechtsaf de Donkerweg op en deze uitrijden tot de driesprong met de Heereweg. Daar rechtsaf slaan en terugfietsen naar het beginpunt.

13

Het opvallendste landhuis is Mon Plaisir aan de Donkereweg 72. Wie er op een mooie dag langsfietst waant zich in het coulissenlandschap van de Achterhoek. De Zierikzeese burgemeester Antonie Ockerse liet hier halfweg de 18e eeuw een buitenplaats bouwen op de plek van een boerderij. Het huidige huis is 19e eeuws. Staatsbosbeheer onderhoudt het publiek toegankelijke bos rond het landhuis.

Klik hier om een reactie te plaatsen