headerbanner

Op het Marktplein ligt een anker dat werd gevonden in de voormalige haven. Die lag ten zuiden van het plein.Op het Marktplein ligt een anker dat werd gevonden in de voormalige haven. Die lag ten zuiden van het plein. Coroos Conserven B.V. Coroos Conserven B.V.Hoewel Biezelinge heel vaak in één adem genoemd wordt met Kapelle, is het wel degelijk te beschouwen als een herkenbaar dorp. Maar er zijn nogal wat Zeeuwen die er niet eens zo ver vandaan wonen en toch niet weten dat Biezelinge een echte dorpskern heeft. De eeuwen door hebben bestuurders van Kapelle het dorp op diverse manieren tegengewerkt. Maar het slot van het liedje is dat Biezelinge in de 21e eeuw Kapelle wel de loef afsteekt op het gebied van werkgelegenheid.

De spoorlijn loopt als een ijzeren afscheiding bijna recht op de grens van beide dorpen. Aan de Biezelingse kant liggen de bedrijven die het meeste werk bieden. De grootste onderneming is Coroos Conserven B.V.. Sinds 1957 produceert dit door Cor Oostrom gestichte bedrijf groente- en fruitconserven. In de jaren zestig van de 20e eeuw werden deze alleen in blikken verwerkt. Vanaf 1982 is hier glas aan toegevoegd en als derde verpakkingsvorm kwam er in 2003 kunststof bij. Zowel de fabriek in Kapelle als die in Geldermalsen liggen in een groente- en fruitteeltgebied van Nederland. Op de eigen website wordt gemeld: ,,Beide fabrieken produceren een groot assortiment groente- en fruitconserven. Kenmerkend zijn een goede afstemming op de vraag van de consument en een grote efficiency. Hierdoor is Coroos Conserven een van de grootste private labelfabrikanten van Europa en heeft zij een sterke positie binnen de Europese retail-levensmiddelenmarkt opgebouwd.”

Smokkelhoek Biezelinge luchtfoto en kaart GoogleSmokkelhoek Biezelinge luchtfoto en kaart Google

Coroos vult de noordwestelijke hoek op van bedrijventerrein De Smokkelhoek. Andere ondernemingen daar zijn Sligro, Hapro, Kole Transport, Van Marcke Foods, Beenhakker revalidatietechnieken en Hoondert Staalbouw.

Zodoende is Biezelinge qua werkgelegenheid belangrijker dan het noordelijke buurdorp. In de Middeleeuwen had het dorp een sterk punt door de aanwezigheid van een diepe haven aan de Westerschelde. Alle goederen die van en naar Kapelle werden verscheept moesten die haven passeren. De haven bracht Biezelinge welvaart. Behalve door de scheepvaart kwam er ook aanloop door de markt die er mocht worden gehouden.

 

Fruitteelt

Fruitteeltmuseum BiezelingeFruitteeltmuseum BiezelingeIn het begin van de 18e eeuw begon de haven echter dicht te slibben, waarna in 1710 afdamming volgde aan de zijde van de Westerschelde. Nog altijd is de fruitteelt van betekenis. Zodoende is Biezelinge een goede vestigingsplaats voor het Fruitteeltmuseum. Daar wordt de geschiedenis van de fruitteelt getoond vanaf de Romeinse tijd. De inheems-Romeinse godin Nehalennia, die in Zeeland aan het begin van de jaartelling werd vereerd, wordt vaak afgebeeld met veldvruchten en appels. De fruitkweek is vanaf de tijd van keizer Karel de Grote (768-814) verder gecultiveerd. Dat gebeurde vooral op uithoven (kloosterboerderijen), maar ook in kasteeltuinen. De fruitteelt in deze regio voert terug tot op de Middeleeuwen.

In de museumtuin worden 170 fruitrassen getoond. In het vakantieseizoen worden demonstraties gegeven in het enten, oculeren en snoeien. Bovendien zijn er educatieve programma’s voor jeugdige bezoekers. Klik hier voor website museum

Fietstunnel onder spoor tussen Biezelinge en KapelleFietstunnel onder spoor tussen Biezelinge en KapelleBiezelinge wijk ZuidhoekBiezelinge wijk ZuidhoekAnnie M. G. Schmidt

De woonwijk Zuid-hoek kreeg straatnamen met vernoemingen uit het werk van Annie M.G. Schmidt zoals Petteflet en Jip en Janneke.

De fietstunnel onder het spoor is vrolijk beschilderd met taferelen en teksten uit de boeken van de in Kapelle geboren beroemde domineesdochter.

De eeuwen door kende Biezelinge een moeilijke verhouding met de noorderburen. Zie daarvoor ook het verhaal Burenruzies kleuren historie van deftig Kapelle

 

Kerken

Mozeskerk Biezelinge Mozeskerk Biezelinge Biezelinge kende al voor 1346 een kapel, Die stond op de plaats van de huidige Mozeskerk. De kapel is in 1459 uitgebreid. Toen ontstond een bedehuis dat was uitgerust met een toren en twee koren telde, waarvan er een was ingericht als doopkapel. De ambachtsheren van Kapelle hielden de vorming van Biezelinge tot zelfstandige parochie lange tijd tegen. Zodoende moesten de Biezelingse gelovigen altijd naar Kapelle, wanneer ze de mis wilden bijwonen. De ambachtsheren hebben bovendien weten te bereiken dat Biezelinge nooit een zelfstandige burgerlijke gemeente werd.

Pas in 1592 kwam er dan toch Ingang Mozeskerk BiezelingeIngang Mozeskerk Biezelingeeen parochiekerk, welke was gewijd aan Sint Barbara. Na de Reformatie kwam in 1659 de eerste predikant in Biezelinge. In die tijd werd kerkelijk Eversdijk aan Biezelinge toegevoegd. Het oude kerkgebouw is in 1908 vervangen door het huidige. De fraaie ingangspartij en diverse neoromaanse en -gotische elementen werden ontworpen door architect J. Verheul Dzn. De oude kerktoren was al afgebroken in 1877. In 2011 is besloten tot uitbreiding van het kerkgebouw wegens de fusie met de gemeente van de Gereformeerde Kerk aan de Biezelingsestraat in Kapelle.

Aan de Biezelingsestraat 6 staat het bedehuis van de Christelijke Christelijke Gereformeerde Kerk BiezelingeChristelijke Gereformeerde Kerk BiezelingeGereformeerde Kerk. Deze werd in 1915 gesticht door mensen die zich hadden afgescheiden van de Gereformeerde Kerk in Kapelle. W. E. P van IJsseldijk schreef hierover in zijn 656 pagina’s dikke boek De geschiedenis van Kapelle dat dit zijdelings te maken had met de naijver tussen de buurdorpen. Toen de Gereformeerde kerk groeide werd er namelijk besloten om een nieuwe te bouwen in Kapelle, terwijl men volgens de critici had kunnen volstaan met verbouw van het bestaande gebouw in Biezelinge.

Aan het Jufferswegje staat zalencentrum De Heizon, waarvan de passant meteen vermoed dat dit eens een kerk was. Dat klopt. Hier hielden tot 1996 de leden der Gereformeerde Gemeente diensten. Toen die te klein was werd er verhuisd naar een nieuw bedehuis, namelijk de Petrakerk in Kapelle. Dat besluit leidde overigens niet tot een scheuring en dat mag een wondertje heten in het licht van de eeuwenlange animositeit tussen Kapelle en Biezelinge.

Huis De Haven in Biezelinge diende eerder als pasrtorie en herbergHuis De Haven in Biezelinge diende eerder als pasrtorie en herbergHuis De Waterschaal in BiezelingeHuis De Waterschaal in BiezelingeMonumenten

Je kunt Biezelinge bezwaarlijk als een dorp aanmerken dat bezaaid ligt met monumentale panden. Toch staan er, naast de al genoemde Mozeskerk, wel degelijk enkele karakteristieke gebouwen. Een voorbeeld is het monumentale woonhuis De Haven aan het Marktplein 20, dat eerder diende als Hervormde pastorie en weer daarvoor als herberg. Karakteristieke woonhuizen staan er verder aan de Nieuwe Kerkstraat en de Noordstraat. De noordelijk zijmuur van het pand Nieuwe Kerkstraat 13 bevat een fraaie schildering met daarbij de tekst De Waterschaal anno 1843.

Naast het Marktplein ligt de voormalige haven. In de voormalige kademuur is een trap aangebracht om het niveauverschil wandelend te kunnen overbruggen. De haven maakte onderdeel uit van de Tieringe. Deze kreek liep tussen de Ooster- en Westerschelde en stroomde ook door Kapelle. Tussen De Klinker en de Biezelingse Oude Dijk ligt nog een ruim 200 meter lang kreekrestant.

J. P. Balkenende

Het aantreden van de in Biezelinge geboren minister-president Jan Peter Balkenende leidde ertoe dat het dorp op de kaart werd gezet. Balkenende werd in 2002 trouwens de derde premier van Zeeuwse afkomst. De uit Goes afkomstige Isaäc Dignus Fransen van de Putte was van 6 juli 1872 tot 27 augustus 1874 voorzitter van de ministerraad. De Vlissinger Hendrik Jacob Baron van Doorn (van Westkapelle, Welzinge en Nieuwerve) bekleedde dat ambt van 25 december 1840 tot 26 maart 1848.

Biezelinge (c) GoogleBiezelinge (c) GoogleGemeentebestuur

Biezelinge heeft nooit een eigen gemeentebestuur gekend, maar maakte altijd onderdeel uit van de gemeente Kapelle. Dat kwam, zoals eerder aangegeven, doordat de ambachtsheren van Kapelle verzelfstandiging tegenhielden. Niettemin was Biezelinge in het verleden getalsmatig gezien nauwelijks de mindere van het buurdorp. Bekend is dat er rond 1500 meer mensen woonden dan in Kapelle. In 1840 telde de gemeente Kapelle 1361 ingezetenen. Daarvan woonden er 671 in Kapelle en 690 in Biezelinge. Daarbij moet worden aangetekend dat ook de 75 mensen die toen in het gehucht Eversdijk woonden bij het cijfer van Biezelinge werden meegerekend. Het dorp telde per 1 januari 2014 1931 inwoners.

EversdijkEversdijkEversdijk

Het landschappelijk fraaie Eversdijk ontstond in de 11e eeuw dankzij de ligging in een uitgestrekt veengebied. Het veen werd afgegraven en verkocht en daardoor vestigden zich hier mensen. De naam van het dorp is afkomstig van een onbekende Everdeis, die hier voor de dorpsbewoners een dijkje liet aanleggen.

Komend vanuit Biezelinge bereik je via De Klinker en de Eversdijkseweg het voormalige dorp. De oude rijksweg en de A58 vormen een harde barrière tussen beide plaatsen. Het gehucht vormde een eigen gemeente tot het inRing EversijkRing Eversijk 1815 werd toegevoegd in de gemeente Kapelle. Dat kwam doordat het dorpje toen was gekrompen tot de omvang van een gehucht en amper genoeg gemeenteraadsleden konden worden gevonden.

De kern van Eversdijk wordt gevormd door een zwaar beboomde ring tussen de Eversdijkseweg en de Noordhoeksewegeling. Op de voormalige begraafplaats in het hartje van de ring bouwden de inwoners in de Middeleeuwen een kerk, die gewijd was aan Sint Paulus. Deze stond echter vanaf de Reformatie leeg. Inwoners trokken namelijk weg doordat de veenwinning rond het dorp uitgeput raakte. De vervallen kerk stortte in 1821 in en moest worden gesloopt. In 1840 werd ook de toren afgebroken.

Graf Saaymans Vader in EversdijkGraf Saaymans Vader in EversdijkSaaymans Vader

De begraafplaats rond de kerk raakte in 1840 in onbruik. Heel opvallend is het graf van de politicus mr. Pieter Hendrik Saaymans Vader (1799-1891), dat wordt gemarkeerd door een grote beuk. Saaymans Vader was van 1866-1879 lid van de Tweede Kamer namens de Anti Revolutionaire Partij (ARP). Deze partij werd in de 19e eeuw opgericht door Groen van Prinsterer en ging in 1980 op in het CDA.

Aan de Eversdijkseweg 22 staat een deftig huis, dat in de volksmond ‘de villa‘ wordt genoemd. Dit huis isVilla EversdijksewegVilla Eversdijkseweg voortgekomen uit een boerderij. Deze hoeve kwam in 1830 in handen van Abraham Vader en vervolgens van diens oudste zoon, de hier boven aangehaalde Pieter Hendrik Saaymans Vader. De boerderij werd uitgebreid met een jachthuis, die tegen de boerderijwoning werd aangebouwd. De familie Saaymans Vader gebruikt het als zomerverblijf. In 1858 is het jachthuis uitgebreid en tot één geheel gemaakt met de boerenwoning. Toen is het pand ook verhoogd met een bovenverdieping, waardoor het de uitstraling kreeg van een buitenplaats.  

 

EversdijkEversdijk

Eversdijk vaeteEversdijk vaete

Boerderij met 19e eeuwse schuur aan Jufferswegje 1 in BiezelingeBoerderij met 19e eeuwse schuur aan Jufferswegje 1 in Biezelinge

Trap naar terrein voormalige haven BiezelingeTrap naar terrein voormalige haven Biezelinge

Gezicht op voormalige haven Biezelinge vanaf De Klinker Gezicht op voormalige haven Biezelinge vanaf De Klinker

Monument voor gevallenen BiezelingeMonument voor gevallenen Biezelinge

 

KLIK HIER OM EEN REACTIE OP DIT ARTIKEL TE PLAATSEN

Adrie van Driessen: Prachtige reportage over Biezelinge. Heel interessant. Ik heb er weer veel van opgestoken. Mooie foto's. Kortom: Geweldig!